Домой Общество Алея праведнікаў можа папоўніцца новым героем

Алея праведнікаў можа папоўніцца новым героем

Фота з архіву сям’і спадара Леаніда Запольскага.Фота з архіву сям’і спадара Леаніда Запольскага.

Яўрэі народ пакутніцкі. Ва ўсе часы яны падвяргаліся ганенням. Падчас другой Сусветнай вайны фашысты распрацавалі нават праграму сістэматычнага знішчэння гэтага народа на акупаваных тэрыторыях.

Толькі на тэрыторыі Заходняй Беларусі ў гады вайны было знішчана каля 528 тысяч яўрэяў. Насуперак гэтаму ладзіліся ўзброеныя паўстанні ў гета і партызанскія яўрэйскія атрады. Шматлікія жыхары беларускіх вёсак і гарадоў хавалі ў сваіх дамах пакутнікаў-уцекачоў ад немцаў.

Такі гераічны ўчынак здзейсніла Вера Пятроўна Валькоўская, калі ў вёсцы Цімкавічы (Капыльскі раён Мінскай вобласці), немцы заснавалі гета. Спадарыня Вера схавала ў сваім доме Ісаака Шустэра, які ратаваўся ад нямецкай аблавы. Гэта адбывалася з восьмага верасня 1941 года дня заснавання гета па 27 ліпеня 1942 года. Спадарыня Вера рызыкавала не толькі асабістым жыццём, але і самым дарагім сваімі дзецьмі: сынам Уладзімірам і дочкамі Нінай ды Людмілай.

У Цімкавічах адбылося тры расстрэлы яўрэяў. Падчас першага 25 сакавіка 1942 года было знішчана 400 чалавек. Пасля другога і трэцяга 26 і 27 ліпеня 1942 года не стала яшчэ 510 яўрэяў. 30 ліпеня рэчы загінулых былі вывезеныя ў невядомым накірунку, мажліва, у Нямеччыну. Гэтыя падзеі апісваюцца ў асабістым дзённіку жыхара вёскі Аляксандра Андруквіча. У ім ён, напрыклад, распавядае, што яго ў прымусовым парадку выводзілі на закопванне расстраляных яўрэяў.

Адзін з выратаваных Ісаак Шустэр у пасляваенны перыяд жыў ў Бабруйску. У 1990 годзе спадар Ісаак сышоў на пенсію, а ў 91-м уся яго сям’я выехала на сталае месца жыхарства ў ізраільскі горад Азур.

Зараз вядзецца праца па наданні спадарыні Веры Валькоўскай звання «Праведнік свету». Для гэтага накіроўваліся дакументы ў Ізраіль. На гэта 10 снежня 2009 года спадару Леаніду Запольскаму (унуку спадарыні Веры) прыйшоў такі адказ: «Усе матэрыялы накіраваны ў аддзяленне Праведнікаў Свету Мемарыяла Яд Вашэм».

Яўген ВАСЬКОВІЧ

ОСТАВЬТЕ ОТВЕТ

Напишите свой комментарий!
Введите здесь ваше имя